Juno

Juno: Romeinse Koningin der Goden Juno, godin van het huwelijk, was de Romeinse koningin der goden. Zij was de Romeinse versie van Hera en was zowel zuster als echtgenote van Jupiter. Zij is ook de Romeinse godin van het huwelijk en was de beschermster van vrouwen.

Gezicht van Juno, Romeinse koningin der goden

Dit artikel deelt Juno’s geschiedenis, haar kinderen en haar voortdurende strijd om de genegenheid van haar echtgenoot.

Wie was Juno in de Romeinse mythologie?

Juno was de belangrijkste godin van het Romeinse pantheon. Samen met Jupiter, haar broer en echtgenoot, heerste zij over Rome en de overige goden. Jupiter was de machtigste god in het pantheon, en Juno was de machtigste godin. De Romeinen namen het Griekse pantheon over en maakten het tot het hunne. Juno ontleende veel van haar mythen aan de Griekse versie, Hera.

Juno’s naam is mogelijk afgeleid van verschillende woorden die allemaal draaien om het idee van jeugd en jeugdigheid. Velen geloven bijvoorbeeld dat haar naam afkomstig is van het Latijnse iuvenis, wat ‘jeugd’ betekent. Zij was de godin van de bevalling, de vruchtbaarheid en de beschermster van vrouwen en hun gezondheid.

Juno en Jupiter waren twee van zes broers en zussen, en samen hadden zij vier kinderen:

  • Vulcanus (Hephaestus), god van de smidse en het vuur

  • Mars (Ares), god van de oorlog

  • Bellona (Enyo), godin van de oorlog

  • Juventus (Hebe), godin van de jeugd en verjonging

Haar bescherming van vrouwen en het huwelijk maakte haar ook tot godin van de bevalling. Zij had verschillende namen voor de diverse aspecten van haar wezen. Er waren vele namen, maar drie waren de voornaamste. Een van haar epitheta, Juno Lucina, was de naam voor haar als godin van de bevalling. Een ander, Juno Sospita, was de beschermgodin van vrouwen die in afzondering hun bevalling afwachtten. Het derde was Juno Moneta. Dit epitheton verwees specifiek naar de godin die geld of fondsen beschermde.

Verschillende festivals werden gehouden ter viering van de diverse aspecten van deze godin. Zij had het gezag over alle zaken van gezondheid en vitaliteit die het volk van Rome betroffen. Zij was betrokken bij huwelijken, seksualiteit, menstruatiecycli en geboorten. De maan weerspiegelt de cycli van de menstruatie. Diana, een van de kinderen van Jupiter, was de godin van de maan. Maar Juno had meer het gezag over de menstruatiecycli en was de drijvende kracht erachter.

De geboorte van de Romeinse koningin der goden

Juno was een van de zes kinderen. De vader en moeder van Jupiter, Juno en de anderen waren Saturnus en Ops. Juno’s broers en zussen waren:

  • Jupiter (de god van de bliksem)

  • Neptunus (de god van de zee)

  • Pluto (de god van de onderwereld)

  • Ceres (de godin van de landbouw)

  • Vesta (de godin van haard en huis)

Helaas was hun vader zowel jaloers als angstig. Terwijl zijn vrouw Ops zwanger was, besloot hij elk van zijn kinderen op te eten zodra zij werden geboren. Op die manier kon hij voorkomen dat hij op dezelfde wijze werd afgezet als hij zijn eigen vader, Caelus, had afgezet.

Hoe werd Juno geboren?

Net als Neptunus, Pluto, Ceres en Vesta werd Juno door Saturnus opgegeten zodra zij de baarmoeder verliet. Maar Ops hield Jupiter veilig door haar echtgenoot een in doek gewikkelde steen te geven in plaats van de baby. Hij werd zo ziek van de steen dat hij alle andere kinderen uitbraakte, en zo werd Juno gered.

Samen verdeelden zij het universum, waarbij ieder een deel voor zichzelf nam. En als team versloegen zij uiteindelijk hun vader en zetten hem af. Saturnus werd verjaagd, en Jupiter werd koning der goden en Juno’s echtgenoot.

Mythen over Juno, de hemelse godin

Veel van de mythen over Juno schilderen haar af als een jaloerse, wraakzuchtige echtgenote die erop uit was de minnaressen van haar man te vinden en uit de weg te ruimen. Juno was de Romeinse godin van het huwelijk, maar haar eigen huwelijk was nogal moeilijk. Veel van onze kennis over de mythen van Juno komt van de Romeinse dichters Ovidius, Vergilius en Homerus. Een verhaal beschrijft hoe Jupiter de mist schiep om zijn vele affaires voor zijn vrouw te verbergen. Ondanks al zijn pogingen om te verbergen wat hij deed, was Juno waakzaam in het ontdekken van zijn escapades en het nemen van wraak.

Een voorbeeld van zo’n situatie was na Jupiters affaire met de godin Io. Zij was een priesteres van Jupiter, en hij was verliefd op haar geworden zoals hij zo vaak deed. Io gaf uiteindelijk toe aan Jupiters charmes en zij sliepen samen. Maar Juno kwam erachter, en om Io veilig te houden, veranderde Jupiter haar in een vaars. Opmerkelijk genoeg was een vaars een van de symbolen van Juno.

Juno gaf echter niet op. Zij vroeg een monster met honderd ogen genaamd Argus om de vaars te vinden en te bewaken. Het monster begon zijn zoektocht, maar Jupiter stuurde de god Mercurius om hem te stoppen. Mercurius suste het monster in slaap en doodde het vervolgens. Om het monster te gedenken dat haar een goede dienst had willen bewijzen, plaatste Juno de honderd ogen in de staart van de pauw. De pauw was een van Juno’s andere symbolen.

Romeinse godin Juno

Een ander verhaal betreft de geboorte van Diana en Apollo, de tweeling geboren uit Jupiter en de godin Latona. Juno ontdekte Jupiters verhouding met Latona en haastte zich achter Latona aan om haar te straffen. Maar vanuit zijn moeders baarmoeder waarschuwde Apollo zijn moeder waar zij zich moest verbergen. Zij verborg zich, en Juno kon haar niet vinden, maar Latona begon te bevallen van de tweeling. Als straf weigerde Juno Lucina, een van de aspecten van Juno, haar bij te staan. Latona moest de bevalling in haar eentje doorstaan.

Juno en de stichting van Rome

Jupiter had zijn eigen rol in de stichting van Rome, maar Juno ook. Anders dan haar Griekse versie Hera had Juno een grotere rol in politiek en oorlogsvoering. De Romeinse dichter Vergilius schreef een verhaal genaamd De Aeneis. Hij beschreef Juno’s onwil om de held van zijn verhaal, Aeneas, te helpen de stad Rome te stichten.

Vergilius gebruikte Juno’s naam in het verhaal, maar dit kan ook aan de Griekse mythologie zijn ontleend. Juno had een hekel aan Aeneas en wilde hem verhinderen te slagen. Aeneas was van plan naar de stad Carthago te gaan, en zij hield van die stad. Het was haar lievelingsplek, en zij wist dat in de toekomst de toekomstige stad Rome Carthago zou vernietigen.

Zij wilde de stichting van Rome voorkomen om haar geliefde stad te behouden. In het verhaal begreep Vergilius Juno’s woede tegen Aeneas aanvankelijk niet. Later werd onthuld dat zij jaloers was. Aeneas was een Trojaan, en de Trojaanse prins Paris vond Helena zelfs mooier dan Juno.

Uiteindelijk arriveerde Aeneas in Carthago, en daar werd Koningin Dido verliefd op hem. Zij vroeg hem daar te blijven. Dat was geheel volgens Juno’s plan: Aeneas in Carthago houden zodat hij niet kon vertrekken om Rome te stichten. Maar Aeneas was de zoon van Venus, en er ontbrandde een strijd tussen Venus en Juno over Aeneas’ lot om de grote stad te stichten.

Uiteindelijk vertrok Aeneas, en Koningin Dido pleegde zelfmoord uit verdriet om zijn verlies. Hij zeilde naar Sicilië, maar Juno bleef proberen hem tegen te houden. Zij vroeg vrouwen de boten in brand te steken. Vervolgens veroorzaakte zij een storm op zee om hem van zijn bestemming af te houden. Maar Neptunus, haar broer, was boos dat zij zich bemoeide met zijn domein, en hij verijdelde haar plannen. Aeneas en zijn mannen landden veilig en stichtten later de stad Rome.

Verering van de koningin der goden

Juno, Jupiter en Jupiters dochter Minerva hadden allen tempels op de Capitolijnse Heuvel. Zij vormden het goddelijke heersende triumviraat, de Capitolijnse Triade genoemd. De Capitolijnse Heuvel was het religieuze centrum van Rome. Bij haar tempel waren altijd kuddes ganzen, wat een van haar symbolen was. Ooit redden ganzen Rome doordat hun lawaai krijgers waarschuwde dat vijanden naderden.

Er waren het hele jaar door vele festivals gewijd aan Juno. Een daarvan was het Matronalia. Dit festival werd elk jaar op de eerste maart gehouden. Het was een tijd om Juno te vieren als de ‘Moeder’ van Rome en als Juno Lucina, de godin van de bevalling. Het was een tijd van ontwaken en vernieuwing van het leven. Het volk offerde lammeren en runderen in haar tempels.

Een ander festival ter ere van haar heette Caprotinae. Dit vond plaats in juli. Er werden dierlijke offers gebracht, en slavinnen sloegen zichzelf ritueel.

De overige festivals waren:

  • Gewijd aan Juno Moneta (juni)

  • Juno Capitolina (september)

  • Gewijd aan Juno Regina (oktober)

  • Gewijd aan Juno Sospita (februari)

Haar naam was de inspiratie voor de maand juni. Omdat zij de godin van het huwelijk was, beschouwden de Romeinen het als zeer gunstig om in juni te trouwen.

Juno in de kunst

In de kunst werd Juno afgebeeld als zowel machtig als mooi. Afhankelijk van welk aspect van Juno werd getoond, droeg zij verschillende voorwerpen. Vaak werd zij afgebeeld met militaire uitrusting. Zij droeg geitenleer en had een mantel, evenals een kleine kroon. Zij kon ook een schild dragen en een speer vasthouden. Overal ter wereld zijn beeldhouwwerken van Juno te vinden, zowel antieke als moderne.

Symbolen van Juno

Juno had vele symbolen. Bij haar tempel had zij kuddes ganzen. Haar andere dieren waren de pauw en de vaars.

Juno in de populaire cultuur

Net als de oude Romeinen noemen wij de maand nog steeds ‘juni’, en het is nog steeds een populaire tijd om te trouwen. In 2011 stuurde NASA ook een onbemand ruimtevaartuig de ruimte in. Ze noemden het Juno. Net als de godin was het ruimtevaartuig Juno op een missie om Jupiter te observeren en in de gaten te houden.

Conclusie

Standbeeld van Juno, Romeinse koningin der goden
  • Juno was de koningin der goden in de Romeinse mythologie. Zij was ook de godin van het huwelijk, de bevalling en de beschermster van vrouwen in Rome.

  • Zij was een van de zes kinderen van Saturnus en Ops. Haar moeder redde hen allen van de woede van hun vader door Saturnus een steen te voeren in plaats van Jupiter.

  • De kinderen van Saturnus verdeelden het universum onder elkaar. Zij zetten ook hun vader af.

  • Haar broers en zussen waren Jupiter, Ceres, Neptunus, Pluto en Vesta.

  • Jupiter werd koning der goden en Juno zijn koningin. Samen hadden zij vier kinderen: Vulcanus, Juventus, Mars en Bellona.

  • Er waren verschillende aspecten aan Juno’s macht. Zij had vele namen, en er waren vele festivals die haar diverse aspecten vierden.

  • Zij, Jupiter en Minerva hadden allen tempels op de Capitolijnse Heuvel. Zij maakte deel uit van de goddelijke heersende triade.

  • Jupiter was berucht om zijn avontuurtjes, en Juno was beroemd jaloers. Zij probeerde vaak wraak te nemen op de andere vrouwen en hun kinderen te benadelen. Er werd gezegd dat Jupiter de mist schiep om zijn affaires verborgen te houden.

  • Zij probeerde vaak andere goden of monsters in te schakelen bij haar wraak. Soms hielp Jupiter de vrouwen om aan zijn echtgenote te ontsnappen.

  • Volgens een gedicht van Vergilius probeerde Juno de vernietiging van haar geliefde stad Carthago te voorkomen. Zij probeerde Aeneas ervan te weerhouden te vertrekken om Rome te stichten. Rome zou uiteindelijk Carthago vernietigen.

  • Juno werd, in tegenstelling tot Hera, vaak geassocieerd met oorlogsvoering in artistieke voorstellingen.

Juno was de machtigste godin in de Romeinse mythologie. Het is vreemd dat de Romeinen uiteindelijk een enkele god kozen en die mannelijk maakten. De resulterende religie was ook tamelijk patriarchaal. De Romeinen vergaten hoezeer zij hun godinnen vereerden, vooral Juno. Zij stond aan het hoofd, als partner van haar echtgenoot Jupiter.

Helaas werd haar macht in de Romeinse gedichten vaak negatief afgeschilderd. Zij was een vrouw die zich richtte op wraak tegen de minnaressen van haar man. Zij vocht met hand en tand om de vrouwen die met haar man vreemdgingen te kwetsen. Maar hoe zat het met de andere aspecten van haar persoonlijkheid?

Zij was de ultieme beschermster van vrouwen in de staat Rome. Zij beheerste alle aspecten van het vrouwenleven: menstruatiecycli, huwelijk en bevalling. Dit was de kant van Juno die de dichters leken te zijn vergeten. Toch kan haar kracht voortleven. Voordat het christendom een groot deel van de wereld overnam, geloofden de Romeinen in de kracht van het vrouwelijke. Dat is iets wat we mogen onthouden.

Aangemaakt:2 april 2002

Gewijzigd:18 september 2024