Ceridwen

Ceridwen was een Welshe godin van onbekende eigenschappen. Sommigen noemen Ceridwen een heks, en zij werd vaak afgebeeld als een oude vrouw. Zij bezat de gave van gedaanteverandering.

Ceridwen was de echtgenote van Tegid Foel. Ceridwen was de moeder van een dochter genaamd Creirwy en had twee zonen, Morvran ab Tegid en Morfran (Y Fagddu of Afagddu). Creirwy was de mooiste maagd ter wereld, terwijl Morvran lelijk was maar een sterke strijder. Haar jongste zoon echter, genaamd Afagddu of Avagddu (“volstrekte duisternis”), was uiterst lelijk (en mogelijk misvormd), zodat niemand hem in de adellijke kringen zou accepteren tenzij hij begaafd was in wijsheid en poëzie.

Met de ketel van inspiratie, bekend als Amen, was Ceridwen vastbesloten om haar zoon met drie druppels van haar brouwsel de wijste en meest inspirerende bard te maken.

Omdat het brouwsel echter een heel jaar nodig had om te rijpen, had zij twee knechten om het vuur brandend te houden en de ketel voortdurend te roeren. Een van de knechten heette Gwyon Bach (Gwion Bach). Haar plan mislukte toen drie druppels Gwyon Bachs duwel verbrandden, waardoor hij zijn vinger in zijn mond stak. Gwyon kreeg onmiddellijk de kennis en vaardigheid van de bard, in plaats van haar zoon Afagddu.

Ceridwen zwoer in woede Gwyon te doden. Gwyon en Ceridwen doorliepen verscheidene gedaanteveranderingen in verschillende dieren. Gwyon als haas, Ceridwen als windhond; hij als zalm, zij als otter; hij als vogel, terwijl Ceridwen in een havik was veranderd. Toen Gwyon zich in een graankorrel veranderde, slikte Ceridwen als hen Gwyon door, en zij werd zwanger.

Toen Ceridwen een zoon baarde, wist zij dat haar kind in werkelijkheid een reïncarnatie was van Gwyon Bach, die de herinneringen aan zijn vorige leven behield, evenals zijn vaardigheid als bard. Ceridwen was van plan het kind te doden, maar kon zich er niet toe brengen een dergelijke moord te plegen vanwege de schoonheid van de baby. Daarom deed Ceridwen de baby in een leren zak en wierp hem in de zee.

Elphin (Elffin) redde het kind uit de visfuik en noemde de zuigeling (Gwyon Bach) Taliesin.

Zie Taliesin in de Mabinogion.

Er is weinig bekend over Ceridwen buiten het verhaal van Taliesin, hoewel haar naam en haar ketel vaak voorkomen in toespelingen in de middeleeuwse Welshe literatuur.

Over haar zoon Afagddu werd niets meer vernomen. In het verhaal van Culhwch en Olwen wordt vermeld dat Ceridwens andere zoon Morfran eveneens vocht in de slag bij Camlann, zonder een wond op te lopen omdat hij zo lelijk was dat de vijanden dachten dat hij een demon was en niet in zijn buurt kwamen. Morfran had haar op zijn gezicht als van een hert.